Άρθρα

Μανώλης Μελισσουργός

Συνέντευξη στην Ευάννα Βενάρδου

Είναι η ήρεμη δύναμη του Φεστιβάλ και ένας από τους βασικούς «πυλώνες» του εδώ και μια 15ετία. «Γέννημα θρέμμα» του Φεστιβάλ Δράμας, από τα χέρια του, ως συντονιστής διεθνούς προγράμματος, έχουν περάσει χιλιάδες μικρού μήκους ταινίες απ’ όλον τον κόσμο, σπουδαίοι κινηματογραφιστές όπως ο Τερι Γκίλιαμ, αλλά και δεκάδες μέλη κριτικών επιτροπών. «Τέρας» ψυχραιμίας, αλλά και πηγή αβίαστου γέλωτος σε στιγμές που απαιτούν εκτόνωση της έντασης, ο Μανώλης είναι ο επαγγελματίας που θέλεις να έχεις δίπλα σου στα δύσκολα, αλλά και στα ευχάριστα. Η νέα του θέση ήρθε σαν φυσική εξέλιξη μιας επιτυχημένης πορείας γεμάτης ταινίες από τα πέρατα του κόσμου.

  • Ποια ήταν η πρώτη σου επαφή με το Φεστιβάλ Δράμας;

Η πρώτη μου επαφή με το Φεστιβάλ Δράμας ήταν το 2004 ως εποχιακός. Η αρχή ήταν δύσκολη λόγω χρονικών συγκυριών που αφορούσαν τις προθεσμίες. Ανεβαίνοντας όμως στη Δράμα για το Φεστιβάλ, η μαγεία της σκοτεινής αίθουσας , η ενέργεια του κόσμου και το ίδιο το Φεστιβάλ ως τόπος ανάδειξης και προώθησης νέων ανθρώπων με κέρδισαν αμέσως – και η σχέση συνεχίζεται.

  • Η εμπειρία σου στο Διεθνές Τμήμα του Φεστιβάλ μετρά πολλά χρόνια. Πως βλέπεις την εξέλιξη της μικρού μήκους διεθνώς; Υπάρχουν κάποιες νέες ευδιάκριτες τάσεις; Ποια χώρα σε έχει εντυπωσιάσει για τις επιδόσεις της στην μικρού μήκους ταινία και γιατί;

Η μικρού μήκους ταινία, αν και είναι ανεξάρτητο καλλιτεχνικό προϊόν, δεν αντιμετωπιζόταν πάντα ως τέτοιο. Τουλάχιστον όχι στο βαθμό που έχει κατακτήσει σήμερα. Οι τεχνολογικές εξελίξεις και οι εναλλακτικοί τρόποι διανομής, η σημασία αλλά και η αυξανόμενη δημοτικότητα των Φεστιβάλ, έχουν βοηθήσει σε αυτό. Επίσης η μικρού μήκους ταινία είναι μια άμεση καταγραφή της πραγματικότητας. Δείτε πόσες ταινίες γυρίστηκαν στην καραντίνα ή την ταινία που έστησε ο Spike Lee για το θάνατο του George Floyd. Οι θεματικές ποικίλλουν κι εναλλάσσονται. Διαπροσωπικές σχέσεις, κοινωνικά προβλήματα, πολιτικές ταινίες και φυσικά φέτος ταινίες “καραντίνας”, εσωτερικές, προσωπικές και “απομονωμένες”. Από χώρες που με έχουν εντυπωσιάσει, φυσικά πρώτη θα βάλω την Ελλάδα. Το επίπεδο αλλά και οι διακρίσεις που κερδίζουν οι ελληνικές ταινίες μικρού μήκους την κατατάσσουν πολύ ψηλά. Εκτός Ελλάδος, η κεντρική Ευρώπη μας τροφοδοτεί σταθερά με καλές ταινίες, έχοντας και δυνατές σχολές κινηματογράφου και οργανισμούς προώθησης. Η Πολωνία και η Τσεχία είναι δύο χαρακτηριστικά παραδείγματα. Επειδή όμως ο ρόλος μας είναι να ψάχνουμε τα πιο κρυμμένα, μας προσφέρει μεγάλη χαρά να ανακαλύπτουμε μια δυνατή ταινία από χώρα με μικρή κινηματογραφική ικανότητα και διπλή χαρά να μας υποβάλλονται ταινίες από το Drama Pitching Lab, που κατά κάποιο τρόπο τις νιώθουμε «παιδιά μας».

  • Συχνά, σε “πηγαδάκια” του Φεστιβάλ, ακούμε γκρίνιες για το επίπεδο των ξένων ταινιών σε σχέση με τις ελληνικές, ακόμα και για το επίπεδο των Ελλήνων του Κόσμου (σπουδαστές, επαγγελματίες που ζουν στο εξωτερικό) σε σχέση με τις εγχώριες παραγωγές. Έχοντας παρακολουθήσει πλήθος ξένων ταινιών όλα αυτά τα χρόνια, θεωρείς πως αυτή η κριτική αδικεί τους Έλληνες μικρομηκάδες; Έχει αλλάξει κάτι τα τελευταία χρόνια;

Ο καθηγητής μου στο Πάντειο Στέφανος Ροζάνης, έλεγε να είμαστε απροϋπόθετοι. Πολύ καλύτερο από γκρινιάρηδες. Σαφώς το budget παίζει ρόλο στην μετουσίωση μιας ιδέας σε ταινία. Παρόλα αυτά, μια από τις πιο δυνατές ταινίες που έχω δει είναι γυρισμένη στο πίσω κάθισμα ενός αυτοκινήτου (Meeting evil του Reza Parsa από τη Σουηδία). Μπορεί οι όροι παραγωγής ή η ευκολία που γίνονται τα πράγματα να είναι καλύτερα στο εξωτερικό. Διεκδικώντας τα αυτονόητα για το ελληνικό σινεμά, δεν πρέπει να στεκόμαστε μόνο σε αυτά. Η συνεργατικότητα και η αλληλεγγύη των μικρομηκάδων είναι πολύ πιο αναπτυγμένες, κάτι που το βιώνουμε και χαιρόμαστε πολύ γι’ αυτό και στο Φεστιβάλ. Επίσης την χειρότερη περίοδο της κρίσης, αυταπόδεικτα η ελληνική μικρού μήκους πάει πολύ καλά, οπότε παραμένω αισιόδοξος.

  • Πιστεύεις πως το αξιόλογο Διεθνές Πρόγραμμα του Φεστιβάλ Δράμας είναι παραγκωνισμένο σε σχέση με το Ελληνικό, το οποίο, εκ των πραγμάτων, προσελκύει το μεγαλύτερο ενδιαφέρον του Φεστιβάλ; Πως μπορεί να αλλάξει αυτό;

Στη Δράμα ανοίγουμε μια πόρτα σε πολλά κινηματογραφικά σύμπαντα, τόσα όσα και οι ταινίες μας. Σαφώς και επιδιώκουμε να είμαστε ο τόπος συνάντησης της ελληνικής μικρού μήκους ταινίας. Προσφέρουμε όμως στο κοινό μας την ευκαιρία να γνωρίσει, και στους μικρομηκάδες να «συγχρωτιστούν” –για να χρησιμοποιήσω και μια επίκαιρη λέξη, με διαφορετικές κινηματογραφίες. Το Διεθνές Διαγωνιστικό έχει την αναγνώριση της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας Κινηματογράφου και της Fipresci αλλά και τους μικρομηκάδες από όλον τον κόσμο. Παρά τον κορωνοϊό, λαμβάνουμε πλήθος αιτήσεων, ήδη είμαστε στις 1200 και ανεβαίνουμε. Προγραμματίζουμε ωραία πράγματα και αλλαγές για τις οποίες θα πρέπει να περιμένετε το Φεστιβάλ!

  • Πόσο καθοριστικός μπορεί να είναι ο (αφανής για το κοινό, πλην σημαντικός) ρόλος του head programmer; Τι οραματίζεσαι αναλαμβάνοντας τη νέα σου θέση;

Καταρχάς να ευχαριστήσω τον νέο Καλλιτεχνικό Διευθυντή Γιάννη Σακαρίδη αλλά και τον Πρόεδρο Γιώργο Δεμερτζή για την εμπιστοσύνη. Ήμουν τυχερός, τόσο με τον Αντώνη Παπαδόπουλο όσο και με τον Γιάννη τώρα, να εργάζομαι με ανθρώπους που δίνουν χώρο και ελευθερία στους συνεργάτες τους. Ο ρόλος μου είναι ξεκάθαρος, να αναδείξουμε μαζί με τον Καλλιτεχνικό Διευθυντή και μια πολύ δυνατή ομάδα εκλεκτόρων το Διεθνές Διαγωνιστικό και η τελική επιλογή να συνιστά μια πρωτότυπη πρόταση προγράμματος από διαφορετικές κινηματογραφίες. Το όραμά μου είναι να αξιοποιήσουμε και κυκλοφορήσουμε περαιτέρω αυτήν την πρόταση.

  • Επί σειρά ετών δούλεψες με πλήθος κριτικών επιτροπών του Φεστιβάλ. Τι αποκόμισες από την εμπειρία σου αυτή; Πόσο καθοριστική είναι η προσωπικότητα των μελών μιας επιτροπής αλλά και η (καλή ή κακή) σχέση μεταξύ τους, πέρα από την επαγγελματική τους επάρκεια, για να προκύψει ένα δίκαιο αποτέλεσμα;

Είχα τη χαρά στις επιτροπές να γνωρίσω και να ζήσω για λίγο με μερικά από τα ιερά τέρατα του ελληνικού σινεμά. Κρατάω κάτι από τον καθένα τους και τολμώ μερικούς να τους θεωρώ φίλους μου. Φυσικά μιλάμε για καλλιτέχνες και ισχυρές προσωπικότητες, οπότε και διαφωνίες θα υπάρχουν και περί της κρίσης τους δεν μπορώ να επεκταθώ. Ως προς τη διαδικασία όμως, υπήρχε πάντα ένα καλό κλίμα και μια αίσθηση καθήκοντος που υπαγόρευε το τελικό αποτέλεσμα. Βέβαια, δεν τους άφηνα ποτέ να πάνε για ύπνο, πριν καταλήξουν στο αποτέλεσμα που θεωρούσαν αυτοί δίκαιο.

  • Θα μας δώσεις μερικά παραδείγματα από απρόοπτα που έχουν σημειωθεί με κριτικές επιτροπές όλα αυτά τα χρόνια; Ποια ήταν η πιο δυσάρεστη και ποια η πιο ευχάριστη ανάμνηση που έχεις από τους ανθρώπους αυτούς που έχουν περάσει από το Φεστιβάλ;

Το βράδυ της Παρασκευής μετά το πέρας των προβολών, είναι το πιο δύσκολο πάντα, γιατί πρέπει να ξενυχτήσει η επιτροπή για να βγάλει τα βραβεία. Θυμάμαι μια φορά είχα πάρει κάτι ειδικές καραμέλες με καφεΐνη για οδηγούς. Παρότι προσέφερα αυστηρά μία στον καθένα, ένα μέλος έφαγε αρκετές , με συνέπεια να τελειώσουμε στις πέντε το πρωί και να μην μπορεί να κοιμηθεί μέχρι την άλλη νύχτα. Επίσης, επειδή η εγκεφαλική δραστηριότητα θέλει ζάχαρη, πολλές φορές μου ζητήθηκε να διακόψουμε για να τιμήσουμε τις Δραμινές μπουγάτσες, “αναγκάζοντάς” με να κρύβω τα κλειδιά από τις πόρτες. Είναι πάντα ευχάριστο να γνωρίζεις σημαντικούς ανθρώπους που εκτιμάς το έργο τους και ευτυχώς, παρότι υπήρξαν “δύσκολοι” χαρακτήρες, δεν υπήρξε ποτέ δύσκολη στιγμή ή αδιέξοδο που να με φέρει σε άβολη θέση.

  • Μπορεί ο ναρκισσισμός ενός νεαρού καλλιτέχνη να καταστρέψει την εικόνα και εν τέλει το έργο του, σε μια καριέρα που τώρα ξεκινά;

Η Τέχνη προϋποθέτει έκθεση. Το σινεμά, όπως λέει ο Γκοντάρ, είναι η πιο όμορφη απάτη του κόσμου, άρα χρειάζεται και λίγος ναρκισσισμός. Ο καλλιτέχνης και η ιδιοσυγκρασία του πρέπει να υποστηρίζουν το έργο του και όχι το αντίθετο. Όσο η δυναμική παραμένει τέτοια, δε θεωρώ ότι τα αποτελέσματα μπορεί να είναι καταστρεπτικά.

  • Ως προσωπικότητα είσαι ψύχραιμος, εργατικός και αποδοτικός. Τι εννοείς, γράφοντας στο βιογραφικό σου πως είσαι επικίνδυνος όταν βαριέσαι;

Ευχαριστώ για τα καλά σου λόγια, φαίνεται να με γνωρίζεις… (γελάει). Επειδή είμαι άνθρωπος της δράσης, προτιμώ να ασχολούμαι και στον ελεύθερο χρόνο μου με αυτό που με ενδιαφέρει, το σινεμά και τα φεστιβάλ. Αν κάθομαι, υπάρχει ο κίνδυνος να πέσω σε αντιπαραγωγικές δραστηριότητες, πράγμα επικίνδυνο, δε βρίσκεις;

Θανάσης Νεοφώτιστος 1

Ο Θανάσης Νεοφώτιστος Head Programmer του Νέου Διεθνούς Σπουδαστικού Προγράμματος

Ένας από τους πιο ταλαντούχους και ανήσυχους νέους έλληνες σκηνοθέτες, ο Θανάσης Νεοφώτιστος, πολυβραβευμένος δημιουργός μικρού μήκους ταινιών όπως η «Προσευχή», ο «Πωγωνίσκος» και η «Λεωφόρος Πατησίων», αναλαμβάνει επικεφαλής προγράμματος του νέου, φιλόδοξου Διεθνούς Σπουδαστικού Τμήματος που εγκαινιάζει από φέτος ο καλλιτεχνικός διευθυντής του Φεστιβάλ Δράμας Γιάννης Σακαρίδης.

Αιτήσεις συμμετοχής θα γίνονται δεκτές από τις σχολές και τα κινηματογραφικά εκπαιδευτικά ιδρύματα της Ελλάδας και του Κόσμου στην πλατφόρμα filmfreeway. Eιδικά για φέτος θα μπορούν και οι σπουδαστές ως ελεύθεροι υποψήφιοι να καταθέσουν τις ταινίες τους.

Καταληκτική ημερομηνία: 19 Ιουνίου 2020.

Το νέο σπουδαστικό διαγωνιστικό πρόγραμμα είναι ένα από τα καινούργια και πιο ελπιδοφόρα προγράμματα του 43ου Φεστιβάλ Δράμας. Σε αυτό θα συμμετέχουν οι σημαντικότερες κινηματογραφικές σχολές από όλο τον κόσμο και την Ελλάδα. Φιλοδοξεί να δώσει βήμα στους πρωταγωνιστές του κινηματογραφικού μέλλοντος και να αναδείξει καλλιτεχνικές τάσεις εν τη γενέσει τους. Ταυτόχρονα το διακριτό αυτό πρόγραμμα έχει σκοπό να αναδείξει την ελληνική παραγωγή σπουδαστικών ταινιών μικρού μήκους σε διεθνές επίπεδο. Σε συνδυασμό με την επικείμενη δημιουργία Κινηματογραφικής Σχολής στη Δράμα στόχος είναι να αποτελέσει ένα πολύτιμο εκπαιδευτικό δίπολο για τον κινηματογράφο.

Θανάσης Νεοφώτιστος 2

Διευκρινίζεται πως οι σπουδαστές μπορούν, εαν το επιθυμούν, να κάνουν αίτηση και στο Εθνικό Διαγωνιστικό Τμήμα.

Η συμμετοχή μου στην οργάνωση αυτού του νέου τμήματος του Φεστιβάλ Δράμας δεν μπορεί παρά να είναι μια πολύ προσωπική υπόθεση για μένα», επισημαίνει ο Θανάσης Νεοφώτιστος. «Το 2014, με την σπουδαστική μου ταινία «Προσευχή» κέρδισα τον Χρυσό Διόνυσο στη Δράμα και αυτό αναμφισβήτητα έδωσε μεγάλη ώθηση και δυναμική στην ενασχόληση μου με τον κινηματογράφο. Οπότε, ξέρω καλά πόση σημασία έχει όταν νέοι σπουδαστές σκηνοθεσίας, έχουν την ευκαιρία να προβληθεί η δουλειά τους σε ένα σημαντικό φεστιβάλ. Είναι το επόμενο βήμα, ακόμα κι αν δεν διακριθούν, ώστε να γνωρίσουν τον τρόπο με τον οποίο κινείται σημαντικό τμήμα της κινηματογραφικής βιομηχανίας στις μέρες μας. Από την άλλη οραματίζομαι τον διεθνή χαρακτήρα αυτού του τμήματος, γιατί, έχοντας αποκομίσει εμπειρία με τις επόμενες μικρού μήκους μου σε διεθνή φεστιβάλ ανάλογου τύπου, αντιλαμβάνομαι ετεροχρονισμένα, πόσο λίγο ήξερα να προωθήσω την «Προσευχή» σ’ ένα διεθνές στερέωμα, εξαιρετικά ανταγωνιστικό μεν, αλλά και φιλόξενο σε νέες καλλιτεχνικές φωνές με περιεχόμενο. Αυτές οι σκέψεις θα είναι οδηγός μου, με όραμα ένα σύγχρονο, καλλιτεχνικά ανταγωνιστικό και εκπαιδευτικά χρήσιμο Διεθνές Τμήμα Σπουδαστικών Ταινιών. Ένα τμήμα που θα βοηθάει τους σπουδαστές να έρθουν σε επαφή με τη ζωή μετά τη σχολή σκηνοθεσίας αλλά ταυτόχρονα θα αναδεικνύει το ασχημάτιστο ακόμα, καλλιτεχνικό τους όραμα, με την φρεσκάδα που αυτό φέρει.

Ο Θανάσης Νεοφώτιστος είναι σκηνοθέτης, σεναριογράφος και αρχιτέκτονας. Υπήρξε απόφοιτος του θεσμού των Berlinale Talents. Η μικρού μήκους ταινία του ΛΕΩΦΟΡΟΣ ΠΑΤΗΣΙΩΝ (13’-2018) έκανε πρεμιέρα στο 75ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Βενετίας, απέσπασε 3 βραβεία στο Κλερμόν-Φεράν 2019 (Best Film Canal+, Special Jury, EFA) και γνωρίζει τεράστια επιτυχία στα φεστιβάλ, έχοντας επιλεγεί από περισσότερες από 80 κορυφαίες κινηματογραφικές διοργανώσεις. Η πιο πρόσφατη ταινία του, ROUTE-3 έκανε την παγκόσμια πρεμιέρα της το 2019 στο 44ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Τορόντο και συνέχισε στο 42ο Κλερμόντ-Φεράν 2019. Η μικρού μήκους ταινία GREEK SCHOOL PRAYER (20’-2014) ήταν η επιτυχημένη πτυχιακή του, που ξεκίνησε το ταξίδι της αποσπώντας το Χρυσό Διόνυσο στο 37ο Φεστιβάλ Δράμας, ενώ ο ΠΩΓΩΝΙΣΚΟΣ απέσπασε το αντίστοιχο βραβείο (καλύτερου ντοκιμαντέρ) στο 38ο Φεστιβάλ Δράμας . Το SPARKLING CANDLES (9’-2019) είναι το πιο σπινθηροβόλο LGBTQ+ έργο του. Στην παρούσα φάση, βρίσκεται στο στάδιο χρηματοδότησης για την πρώτη, μεγάλου μήκους, ταινία του, Ο ΠΕΤΡΟΣ ΚΑΙ Ο ΛΥΚΟΣ, την οποία οραματίζεται ως ένα σκοτεινό παραμύθι ενηλικίωσης ενώ παράλληλα, το νέο μεγάλου μήκους σενάριο του, WILD BOARS, βρίσκεται στο στάδιο ανάπτυξης.

Το Φεστιβάλ Δράμας, ο Γιάννης Σακαρίδης και οι συνεργάτες του, είναι πανέτοιμοι για την επόμενη μέρα του φεστιβάλ και ανυπομονούν να υποδεχθούν τους μικρομηκάδες στη Δράμα.

Περισσότερες πληροφορίες:
student@dramafilmfestival.gr
info@dramafilmfestival.gr (Γραμματεία Φεστιβάλ Δράμας)
Γραφεία Δράμας: τηλ. 25210 47575
Γραφεία Αθήνας: τηλ. 210 3300309

 

Θανάσης Νεοφώτιστος - New International Student Program

One of the most talented young Greek filmmakers, Thanasis Neofotistos, awarded for several of his short films (among which Greek School Prayer and Patision Avenue) takes over as the head programmer of the new ambitious International Student Competition Program of Drama International Short Film Festival.

New International Student Program Head Programmer: Thanasis Neofotistos

The new student section is initiated by the artistic director of Drama International Short Film Festival Yannis Sakaridis.

We very much encourage film schools and students from all over the world to follow through with their applications.

Application deadline: June 19, 2020.

Τhe International Student Competition is a brand new initiative and one of the most promising programmes of the DISFF. Film Schools from around the world and Greece will participate. It’s an ambitious project aiming to underline the outwardness of the Festival in Drama and goes hand in hand with the outwardness characterising Greek cinema over the last ten years.

The International Student Competition, as well as the upcoming establishment of the Film School in Drama will form an educational background for Cinema. This will offer participants the opportunity to be exposed to one of the major ways in which the Film Industry functions today.

Besides, the new festival aims to be a forum for young talented filmmakers – the future of cinema, to show their work and, hopefully, it will give rise to new film trends. Last but not least, this new department will offer the Drama International Short Film Festival a further enhance its status as asset in its fair claim for a place as one of the leading Short Film Festivals in Europe.

This programme aims at promoting the Greek production of student films within a distinct international context. It will take place along with the National, and the International Competitions of the 43rd Drama International Short Film Festival from 20th to 26th September 2020.

HEAD PROGRAMER’S NOTE:

“My participation in Drama International Film Festival as the Head Programmer of the newly-founded International Student Competition is a very personal challenge!

Back, in 2014, with my thesis film GREEK SCHOOL PRAYER I won the “Golden Dionysus” award for best film in Drama Film Festival. This offered me a great beginning and gave me the strength to continue doing what I love most in this world; filmmaking. Therefore, I know very well how important it is for a student filmmaker to be given the chance to present his work in an important film festival. For me this is the best first step for someone to understand the way the film industry works nowadays.

On the other hand, I envision for the program to be international, because, from my personal experience that I have gained through my next short films (PATISION AVENUE, ROUTE-3, etc), I understand the importance that the knowhow of film networking has. Especially in an extremely competitive but also very hospitable worldwide environment looking for new, meaningful artistic voices.

These thoughts will be my guide, towards a modern, artistically competitive and educationally useful International Student Competition program. A program that will help the students to come in touch with the life after their film school, but at the same time will highlight their raw artistic view with the freshness that this can bring.”

HEAD PROGRAMER’S BIOGRAFPHY

Thanasis Neofotistos is a Film Director, Writer & Architect from Greece. Berlinale Talents alumnus. His short film, PATISION AVENUE (13’-2018), premiered at 75th Venice Film Festival, won 3 awards at 41st Clermont-Ferrand 2019 (Canal+, Jury, EFA) and is a 2019 Festival-Hit with more than 100 film festival selections. ROUTE-3, his latest film, world-premiered at 44th TIFF Toronto 2019 and then again in 42nd Clermont-Ferrand 2020. GREEK SCHOOL PRAYER (20’-2014) was his successful thesis (“Golden Dionysus” Best Greek short film of 37th DISFF 2014 & over 50 IFF), and SPARKLING CANDLES (9’-2019) is his LGBTQI+ super cute queer short film that premiered at the legendary 43rd Frameline IFF. He is now in the financing stage of his debut feature film, which he envisions as his personal coming-of-age Greek tragedy; THE BOY WITH THE LIGHT-BLUE EYES and he is in development stage of his next feature film project, WILD BOARS.

*For further information:
student@dramafilmfestival.gr
info@dramafilmfestival.gr
Tel. +30 25210 47575 (Drama)
Tel. +30 210 3300309 (Athens)

https://www.dramafilmfestival.gr/en/
https://www.dramafilmfestival.gr/en/festival/international-student-competition/